Inknippen

Er is een aantal redenen die kunnen leiden tot het besluit om je in te knippen:

• Het hoofdje van je baby is te groot voor de opening van je vagina en de verloskundige of arts verwacht dat je zonder knip uit zult scheuren.
• De baby moet geboren worden terwijl je bekkenbodem nog niet genoeg uitgerekt is.
• Je bent niet langer in staat om de persweeën te beheersen en om langzaam en geleidelijk te persen zonder dat je uitscheurt.
• Je bent bij een eerdere bevalling tot aan je anus uitgescheurd (totaalruptuur) of je bent eerder aan je vagina geopereerd.
• De baby heeft het benauwd of er zijn andere problemen die tot gevolg hebben dat je kind snel geboren moet worden.
• Er moet gebruik worden gemaakt van een verlostang of een vacuümpomp. Bij het laatstgenoemde hulpmiddel is inknippen overigens niet altijd nodig.
• Je baby ligt in een stuit en er doet zich een complicatie voor tijdens de bevalling.

Knippen of scheuren
Je kunt de knip beschouwen als een gecontroleerde scheur. Als de beslissing om een knip te zetten op het goede moment genomen is, voorkomt de knip meestal dat je uitscheurt. Een scheur is soms groter dan nodig is. Bovendien is een scheur meestal grillig, met gerafelde randen die lastig te hechten zijn. Daarentegen geneest een scheur juist vaak beter dan een knip, juist omdat de randen niet zo recht zijn. Hierdoor vallen de randen weer makkelijker tegen elkaar en groeien ze sneller vast.

Als er te laat of niet wordt besloten om je in te knippen, kan het in zeldzame gevallen gebeuren dat je uitscheurt tot en met de spier van je anus. Dit wordt ook wel een totaalruptuur genoemd. Een totaalruptuur is erg pijnlijk, lastig om te hechten en geneest erg langzaam. Je kunt er nog jaren na de bevalling last van hebben. Gelukkig komt een totaalruptuur niet vaak voor.

Methode
De knip wordt bijna altijd gemaakt vanuit de onderste rand van je vagina. Er zijn twee manieren. De meest voorkomende knip is de zogenaamde medio-laterale knip. Hierbij loopt de snede vanaf de onderste rand van je vagina schuin naar beneden, tot naast je anus. Daarnaast wordt er wel eens een rechte knip gemaakt. Die loopt van je vagina naar beneden, tot aan een punt tussen je vagina en je anus.

Er wordt bijna altijd tijdens een wee geknipt, dus terwijl je aan het persen bent. Omdat je tijdens die momenten waarschijnlijk volledig geconcentreerd bent op de wee en niet op dat wat de verloskundige of arts aan het doen is (al vertellen die je natuurlijk wel wat ze doen), is het goed mogelijk dat je bijna niks merkt van de knip. Toch zijn er vrouwen die de knip als uiterst pijnlijk ervaren. Daarom kun je vragen om een verdoving in je bekkenbodem als je hoort dat er besloten wordt om je in te knippen.

Hechten
Wanneer je baby is geboren en ook de placenta losgekomen is, moet de knip gehecht worden. Dat is een ingewikkelde aangelegenheid, die nogal wat tijd in beslag kan nemen. Er wordt namelijk in verschillende lagen gehecht. Eerst worden de binnenste lagen van je weefsels opnieuw aan elkaar vastgemaakt. Daarna werkt de verloskundige of arts langzaam naar buiten. Zo kan het zijn dat er een nogal groot aantal hechtingen gezet moet worden.

Voor de binnenste hechtingen in je lichaam wordt altijd gebruikgemaakt van oplosbaar hechtdraad. Dat geldt niet altijd voor de buitenste hechtingen. Als deze niet oplosbaar zijn, zullen ze ongeveer zeven dagen na de bevalling eruitgehaald worden.

Voordat je gehecht gaat worden, krijg je in de meeste gevallen een plaatselijke verdoving. Als je voordat de knip werd gemaakt al verdoofd bent, is dat niet meer nodig. De verdovende vloeistof wordt met een injectienaald bij je schaamlippen ingespoten. Dat kan erg pijnlijk zijn.

De meeste vrouwen vinden niet alleen de verdoving vervelend, maar ervaren het hechten zelf ook als pijnlijk en onaangenaam.
De verdoving neemt namelijk niet alle pijn weg. Bovendien moet je vaak lange tijd in een nare positie liggen, op een half bed met je benen wijd in steunen of op de rand van je bed thuis, met een verhoging onder je billen.
Het kan helpen om je baby bij je te nemen zodat je afgeleid wordt.

Genezen
Wanneer de verdoving is uitgewerkt, enkele uren na het hechten, kun je veel last van de knip krijgen. De wond voelt dan branderig aan en kan een stekende pijn uitstralen.

Het nadeel van de knip is namelijk dat deze op een plek zit waar zich vocht kan gaan ophopen. Als dat gebeurt, zwelt je huid op, wat tot gevolg heeft dat de hechtingen steeds strakker gaan zitten. Zo trekken ze aan het gevoelige weefsel rond de wond, wat erg pijnlijk is. Je hebt vooral last bij het zitten en plassen. Wanneer je zit, oefen je namelijk nog meer druk uit op de wond en als je plast loopt er zure urine over het weefsel.

Er is een aantal dingen die je kunt doen om de pijn te verminderen en het genezingsproces te bevorderen:

· Spoel de wond regelmatig af met warm water of neem warme baden. Dat zorgt voor een goede doorbloeding van de wond.
· Ook tijdens het plassen helpt het om lauw water langs de hechtingen te laten lopen met behulp van de douchekop of een maatbeker. Dat lijkt misschien onhandig, maar het maakt het plassen wel minder pijnlijk. Je kunt ook proberen om half staand te plassen, zodat er minder urine over de wond loopt.
· Om vochtophoping te voorkomen, kun je het best zo veel mogelijk op een hard oppervlak zitten, bijvoorbeeld op een houten stoel. Als dat te pijnlijk is en zitten erg veel moeite kost, kun je zo nu en dan een opblaasbandje als kussen gebruiken.
· Het doen van bekkenbodemoefeningen kan helpen.
· IJsblokjes in een nat washandje, een natgemaakt en bevroren maandverbandje of een crème kunnen de wond verdoven en zo de pijn verzachten.
· Natuurlijk is het erg belangrijk om de wond tijdens het genezen goed schoon te houden. Was de plek dan ook regelmatig. Als het drogen met een handdoek te veel pijn veroorzaakt, kun je ook een haardroger gebruiken.
Zodra je merkt dat de wond toch gaat ontsteken, moet je contact opnemen met je huisarts.

Je zult merken dat de pijn minder wordt wanneer de buitenste hechtingen verwijderd zijn. Toch kun je ook daarna helaas nog lange tijd last hebben van de knip.
De pijn kan bijvoorbeeld terugkomen wanneer je na de bevalling voor het eerst weer met je partner vrijt. De hechtingen kunnen je vagina vernauwd hebben, waardoor het vrijen pijnlijk wordt. Waarschijnlijk heb je er na een paar keer vrijen steeds minder last van en verdwijnt de pijn uiteindelijk gewoon weer.

Hoe lang het litteken van de knip pijnlijk blijft, verschilt van vrouw tot vrouw. Sommigen hebben er al vrij snel geen last meer van. Anderen voelen het na twee jaar nog. Daarbij lijkt ook de kwaliteit van de hechtingen een rol te spelen. Van de vrouwen die lange tijd pijn houden, blijkt later een groot deel slecht gehecht te zijn. Dat betekent in een groot deel van de gevallen dat de hechtingen te strak gemaakt zijn. Als je na een jaar nog steeds last hebt, is het verstandig om een afspraak met een gynaecoloog te maken, zodat hij of zij er nog eens naar kan kijken.

Kritiek
Er wordt nogal eens wat kritiek uitgeoefend op de praktijk van het inknippen. Deze kritiek is met name gericht op de redenen waarom er in bepaalde gevallen wordt besloten tot het maken van de knip. Eén van de redenen om te knippen is immers het voorkomen van een scheur. Aangezien een scheur makkelijker geneest, is het de vraag of een scheur nu zoveel slechter is dan een knip. Duidelijk is wel dat een scheur oncontroleerbaar is, en dus kan leiden tot een totaalruptuur.

Of er een dreigende kans op een totaalruptuur bestaat, wordt vastgesteld door de verloskundige of arts die bij de bevalling aanwezig is. Dit blijft een subjectieve beslissing. De ene verloskundige ziet dan ook veel eerder de noodzaak om in te knippen dan de andere. En zo zijn er artsen die bijna altijd knippen en artsen die dat vrijwel nooit doen.

Opvallend is dat er bij verloskundigen die weinig knippen niet veel meer totaalrupturen voorkomen dan bij verloskundigen die dat vaker doen. Hieruit kan de conclusie worden getrokken dat knippen die alleen 'voor de zekerheid' worden gezet, in de meeste gevallen overbodig zijn. Zonder de knip zou het merendeel van deze vrouwen ook geen totaalruptuur hebben gekregen. Daarbij komt nog dat zelfs met een knip een totaalruptuur niet altijd voorkomen kan worden.

Er kan een tweede kritische kanttekening worden geplaatst bij het moment waarop een knip wordt uitgevoerd. Wanneer de knip namelijk te vroeg wordt gemaakt (voordat je bekkenbodem is uitgerekt en dunner is geworden), raken je spieren, huid en bloedvaten beschadigd. Daardoor kun je veel bloed verliezen. Bij elke knip raakt er trouwens wel wat weefsel beschadigd. Dit heeft kneuzingen en zwellingen tot gevolg, die langzaam genezen; in de meeste gevallen langzamer dan wanneer je uitgescheurd zou zijn.

Zoals eerder gezegd komt het ook nogal eens voor dat de wond te strak gehecht wordt. Daardoor blijft het litteken nog lange tijd na de bevalling erg pijnlijk. Vooral tijdens het vrijen kan dat grote problemen opleveren.

Als je om deze redenen wilt voorkomen dat je tijdens de bevalling ingeknipt wordt, zul je dat van tevoren duidelijk moeten maken aan de verloskundige en eventueel aanwezige artsen. Zij kunnen daar dan rekening mee houden. In sommige gevallen is een knip echter absoluut noodzakelijk. Op die momenten ben je afhankelijk van de kundigheid van diegene die de knip zet en hecht. Gelukkig gaat dat in een groot aantal gevallen gewoon heel goed.