Wat betreft de achternaam:
Mag ik zelf
kiezen welke achternaam mijn kind krijgt?
Ja, sinds 1 januari 1998 biedt de wet de mogelijkheid om zelf
de achternaam van je baby te kiezen. Je mag kiezen of je kind
jouw achternaam krijgt of die van je partner. Dit geldt echter
alleen voor je eerste kind met deze partner: de keuze die je
voor je eerste kind maakt, geldt ook voor alle volgende kinderen
in het gezin.
De overheid heeft deze regel ingesteld om
ervoor te zorgen dat binnen het gezin een eenheid van achternamen
blijft bestaan, wat niet alleen handig is op administratief
gebied, maar ook een emotionele waarde heeft. Het is namelijk
gebleken dat vooral kinderen het erg belangrijk vinden om dezelfde
achternaam te hebben als hun broertjes en zusjes.
Hoe werkt
het als je bent getrouwd?
Als je bent getrouwd, mag je samen met je partner bepalen welke
achternaam jullie eerste kind krijgt. Daarbij mag je kiezen
tussen je eigen achternaam en die van je partner. Als je deze
keuze officieel wilt maken, moet je met je partner naar de Burgerlijke
Stand om de achternaam van je baby vast te stellen.
Je moet daarvoor echt allebei persoonlijk
aanwezig zijn. Daarom kun je dit het beste alvast tijdens de
zwangerschap doen. Immers, het is vaak te zwaar of te lastig
voor een kersverse moeder om na de bevalling, op het moment
van aangifte, naar de Burgerlijke Stand te gaan.
Wanneer je niet vóór of bij de aangifte van
de geboorte samen officieel verklaart welke achternaam je kind
krijgt, krijgt het de achternaam van zijn vader. Je hoeft dus
niet in alle gevallen samen naar de Burgerlijke Stand.
Immers, als je toch al voor de naam van de
vader kiest en je het niet belangrijk vindt om dat officieel
vast te leggen, kan de vader zonder bezwaar alleen aangifte
doen. Je kind krijgt dan automatisch zijn naam.
Mag ik
ook kiezen als ik niet ben getrouwd?
Als je niet bent getrouwd, mag je ook kiezen of het kind jouw
achternaam krijgt of die van je partner. Je legt deze keuze
vast op het moment van
erkenning,
dus wanneer de vader van de baby officieel aangeeft dat hij
het kind als het zijne erkent.
Wanneer je kiest voor de achternaam van de
vader, moet je hierover samen een verklaring afleggen voor de
Burgerlijke Stand. Als je deze verklaring niet aflegt, krijgt
je baby automatisch de achternaam van zijn moeder. De vader
kan het kind al voor de geboorte erkennen en dus kun je, ook
als je niet bent getrouwd, ook al voor de geboorte van je baby
bepalen welke achternaam hij krijgt.
Hoe werkt
het als je een alleenstaande ouder bent?
Het kan ook zijn dat je er alleen voor staat, wanneer je een
baby krijgt. Deze situatie doet zich bijvoorbeeld voor wanneer
je een ongetrouwde moeder bent en de vader je kind niet erkent.
In zo'n geval krijgt je baby altijd jouw achternaam. Ook kan
het zijn dat je partner is overleden, voordat jullie de achternaam
van je baby hadden vastgesteld. Bij de ambtenaar van de Burgerlijke
Stand mag je dan alsnog bepalen of jullie kind jouw achternaam
krijgt of die van je overleden partner.
Hoe werkt het
als je een kind adopteert?
Als je samen met je partner een kind adopteert, mag je zelf
kiezen of het jouw achternaam krijgt of die van je partner,
maar dan moet het wel om jullie eerste kind gaan. Anders krijgt
het dezelfde naam als je andere kinderen. De keuze van de naam
vindt plaats op het moment dat voor de rechter wordt vastgesteld
dat je het kind adopteert.
Mag mijn
kind ook zelf een achternaam kiezen?
Ja, in een aantal gevallen mag je kind ook zelf een achternaam
kiezen. Als je kind is geadopteerd, mag het, zodra het zestien
jaar of ouder is, zelf zijn achternaam kiezen. Dit geldt ook
wanneer je kind is geboren, terwijl je niet was getrouwd: wanneer
je kind door je partner is erkend, mag het, eveneens wanneer
het zestien jaar of ouder is, zelf zijn achternaam kiezen.
Kinderen hebben bovendien in alle andere
gevallen het recht om, zodra ze meerderjarig zijn, hun achternaam
één keer te veranderen. Daarbij gaat het echter niet om een
naamskeuze, maar om een naamswijziging. Hieraan zijn weer aparte
regels verbonden, die niet in dit artikel worden besproken.
Mag ik mijn kind
de achternamen van beide ouders geven?
Nee, het is niet mogelijk om het kind een
dubbele achternaam te geven. Je moet kiezen tussen de achternaam
van de vader en de achternaam van de moeder.
Wij zijn twee
vrouwen/twee mannen.
Welke achternaam krijgt ons kind?
Bij twee vrouwen krijgt het kind de naam
van de biologische moeder. Bij gezamenlijk gezag of bij adoptie
door twee vrouwen of twee mannen krijgt het eerste kind de naam
van een van beide ouders. Volgende kinderen krijgen dezelfde
naam als het eerste kind.
Wat betreft de voornaam:
Een vraag die aanstaande ouders lange
tijd kan bezighouden: hoe zullen we ons kindje noemen? Voor
een voornaam lijken de mogelijkheden eindeloos, maar toch moet
je rekening houden met een aantal 'spelregels'.
In principe ben je als ouders vrij in de keuze van de voorna(a)m(en)
van je kind. Het komt een enkele keer voor dat de ambtenaar van
de Burgerlijke Stand een voornaam weigert, omdat deze 'ongepast
is of overeenstemt met een bestaande geslachtsnaam (tenzij die
naam ook een gebruikelijk voornaam is). Zo mag je je kind wel
Jans Jansen noemen, omdat Jans zowel een (deel van een)
geslachtsnaam
als een voornaam kan zijn, maar zul je tegenstand krijgen als
je tot Bakker Jansen besluit.
Als er wordt gekeken naar gepastheid, wordt ook rekening gehouden
met gebruikelijke jongens- en meisjesnamen. Je zoon als Christina
aangeven zal niet door alle ambtenaren worden geaccepteerd. Eveneens
zullen namen zoals 'Scheetje' of 'Bolleboos' worden geweigerd,
met als reden dat je je kind met een onredelijke naam opzadelt.
Gelukkig hebben de meeste ouders ook oog voor het belang van hun
kind en zullen zij een 'normale' voornaam kiezen.
Waar kan
ik meer informatie krijgen?
Als je nog vragen hebt over de naamgeving van je kind, kun je
bellen met de gratis Postbus 51 Infolijn, 0800 - 8051, van maandag
tot en met vrijdag van 9.00 tot 21.00 uur. Ook kun je contact
opnemen met het Ministerie van Justitie.